Diyagnoz (teşhis) bilgileri

Yanma bozukluklari 3/3

Yanlış ateşlemeler nedir ve nasıl oluşur? Yanlış bir piston monte edildiğinde ne olur? Çukur çapı bunda ne gibi bir yol oynar? Vuruntulu yanma nedir? Nasıl oluşur ve sonuçları nelerdir? Bu makalede cevapları bulabilirsiniz.

Piston tabaninda delik (benzinli motor)

Açiklama

  • Kesintisiz delikli ve üzeri eriyen malzeme ile örtülmüş piston tabanı.
  • Etek bölgesinde krapaj yerleri mevcut. Sebebi: Yüksek sıcaklıklar ve sürtünme sonucu aşağıya doğru itilen piston malzemesi.

Değerlendirme

Bu tür hasarlar erken veya yanlış ateşlemelerden kaynaklanır. Kızgın parçalar, yanma odasındaki gaz karışımının kendiliğinden alevlenme sıcaklığını aşıyor. Bunlar özellikle buji, egzoz valfi ve yanma odasındaki yanma artıklarıdır. Gaz karışımı daha esas ateşleme işleminden önce bujiden dolayı alevlenir. Bunun sonucunda alev, normal yanma sürecine kıyasla piston tabanına daha uzun etki eder.

Piston tabanı, yanlış ateşlemeler sonucu hızlı bir şekilde çok fazla ısınır ve bunun sonucunda malzeme hamur gibi yumuşar. Pistonun strok hareketlerindeki kütle kuvveti (atalet) ve hızla akan yanma gazları yumuşamış olan malzemeyi aşındırıp yerinden söker. Böylelikle yanma basıncı, piston tabanının kalan duvar kalınlığını içe doğru bastırır. Çoğu durumda krapaj meydana gelmez.


BILGI

Piston tabanının hızlı bir şekilde yerel olarak ısıtılması, sadece yanlış ateşleme sonucu mümkündür.


Olasi sebepleri

  • Çok düşük ısı değerine sahip bujiler.
  • Çok fakir yakıt karışımı ve buna bağlı daha yüksek yanma sıcaklık dereceleri.
  • Hasarlı, sızdıran valfler veya çok küçük valf boşluğu. Bu nedenle supaplar doğru kapanmaz (yuvaya doğru oturmaz). Akıp geçen yanıcı gazlardan dolayı supaplar çok ısınır ve kızarır. Bundan öncelikle egzoz valfleri etkilenir, çünkü giriş valfleri gelen taze gazlar üzerinden soğutulur.
  • Yanma odasında kızgın yanma artıkları ve kurum birikmeleri.
  • Enjektörlerin montaj ölçüsü yanlış (eksik veya iki kere monte edilmiş conta segmanları).
  • Uygun olmayan, çok düşük oktanlı yakıt. Yakıt kalitesi motorun kompresyon oranına uygun olmalıdır, yani yakıtın oktan değeri motorun oktan ihtiyacına her işletme koşulunda denk gelmelidir.
  • Benzine dizel karışmış ve bu nedenle yakıtın oktan sayısı düşmüş.
  • Motor bölmesinde yetersi z havalandırma olmasından dolayı, motor sıcaklığı veya emme hava sıcaklığı yüksek.
  • Motorda genel aşırı ısınma.

Yanliş pistonlarin kullanilmasindan dolayi piston başi krapaj hasari (dizel motor)

Açiklama

  • Piston başında, piston çevresinin tamamına dağılmış olan, yerel olarak sınırlı krapaj çizgileri.
  • Krapaj çizgileri, piston tabanından 2. kompresyon segmanına kadar uzanmaktadır.
  • Krapaj çizgileri ağırlıklı olarak ateş segman setinde görülmektedir.

Değerlendirme

Bu hasar, yanma bozuklukları sonucu meydana gelir. Ancak hata, enjeksiyon sisteminde değildir; hata, yanlış bir pistonun kullanılmasından kaynaklanmaktadır. Motorlar, yasal olarak öngörülen egzoz gazı standartlarına göre tasarlanır. Çok kez ilgili egzoz gazı standartlarına uygun pistonlar görünüş açısından birbirinden neredeyse ayırt edilemez.

Burada bildirilen hasar durumunda, aynı motor serisi dahilinde farklı egzoz gazı standartları için farklı yakıt yanma yuvası çapına sahip pistonlar kullanılmaktadır. Egzoz gazı standardı Euro 1 uyarınca olan piston (Çukur çapı: 77 mm) motor onarımında egzoz gazı standardı Euro 2 uyarınca olan bir pistonla değiştirildi (Çukur çapı: 75 mm).

Daha küçük olan çukur çapı nedeniyle enjeksiyon memesi sadece çukura değil aynı zamanda çukur kenarına püskürttü. Püskürtme yerlerinde çukur kenarı veya piston malzemesi ısındı ve daha fazla genleşti. Bunun sonucunda yerel olarak sınırlı olan krapaj yerleri meydana geldi.

Motor tipi ve egzoz gazı standardı için uygun olmayan pistonlar kullanıldığında, ağır yanma bozuklukları ve bunların sonucunda öngörülmeyen müteakip hasarlar meydana gelebilir. Daha az kayda değer olan eşlik eden belirtiler arasında ulaşılamayan egzoz gazı değerleri, güç kusurları ve daha yüksek yakıt tüketimi yer alır.


Olasi sebepleri

  • Yanlış çukur biçimi, derinliği veya çapı olan piston.
  • Sapma gösteren piston ölçüleri (örn. kompresyon yüksekliği).
  • Yanlış yapı türüne sahip piston. Örneğin motor üreticisi tarafından belirli bir amaç için bir soğutma kanalı öngörülmüşse, soğutma kanalı olmayan bir piston kullanılamaz.
  • Yanlış veya kullanım amacı için uygun olmayan parçaların kullanılması (enjeksiyon memeleri veya pompaları, silindir kapağı contaları veya karışımı ya da yanmayı etkileyen diğer parçalar).

Piston ateş segman setinde ve piston tabaninda erozyon (benzinli motor)

Açiklama

Ateş segman setinde (Şek. 2) veya piston tabanı yüzeyinde (Şek. 3) erozyon tipi aşınmalar.


Değerlendirme

Piston ateş segman setinde ve piston başı üst yüzeyinde erozyon tipi malzeme sökülmesi veya aşınması daima uzun süredir söz konusu olan orta şiddete vuruntulu yanmanın sonucudur. Burada basınç dalgaları, silindir içinde yayılır ve ateş segman seti ile silindir duvarı arasında birinci kompresyon segmanına kadar aşağıya doğru ilerler. Basınç dalgasının dönme noktasında kinetik enerjiden dolayı çok küçük partiküller piston yüzeyinden koparılır.



Olasi sebepleri

  • Yeterince vuruntu direnci olmayan yakıt. Yakıt kalitesi motorun kompresyon oranına uygun olmalıdır, yani yakıtın oktan sayısı motorun oktan ihtiyacına her işletme koşulunda denk gelmelidir.
  • Benzinin dizel yakıt ile kirlenmesi. Sebebi: Yanlış yakıtın doldurulması veya her iki yakıt türü için tank veya bidonların değişimli olarak kullanılması. Benzine çok az miktarda dizel yakıt karıştığında bile benzinin oktan sayısı önemli ölçüde düşer.
  • Örneğin aşınmış piston segmanları, supap kılavuzları ve egzoz gazı turbo şarjı nedeniyle yanma odasında büyük miktarda yağ. Bunlar yakıtın vuruntu direncini düşürür.
  • Çok yüksek kompresyon oranı. Sebebi: Piston tabanları ve silindir kapağı üzerindeki yanma artıkları ya da motorun rektifiye edilmesi esnasında veya düzeltme amaçlı işlemlerde silindir bloğunun ve silindir kapağının yüzeyinin aşırı taşlanması.
  • Ateşleme noktasının (avans) çok erken olması.
  • Çok fakir yakıt karışımı ve buna bağlı daha yüksek yanma sıcaklık dereceleri.
  • Çok yüksek emme havası sıcaklıklıkları. Sebepler: Motor bölmesinde yetersiz havalandırma veya egzoz gazı geri yığılması, emme havası kapağının yaz moduna zamanında geçmemesi veya arızalı değiştirme otomatiği (özellikle eski karbüratörlü motorlarda).
  • Vuruntu ayarının devre dışı kalması.
  • Kontrol ünitesi yazılımının değiştirilmesi.

BILGI

Modern motorlar, vuruntulu bir yanmayı algılayan sistemlerle donatılmıştır. Bu vuruntu ayarı, ateşleme zamanı adaptasyonu ile vuruntulu yanmaları önler. Fakat vuruntu ayarı ancak bir vuruntulu yanma meydana geldiğinde müdahale edebilir. Aşağıdaki durumlarda, vuruntu ayarının çalışmasına rağmen hasarlar meydana gelebilir:

  • Motor kontrol ünitesinin ayar aralığı artık yeterli olmadığında
  • Veya sürekli olarak vuruntu sınırına ulaşıldığında.

Bunlar da ilginizi çekebilir

Çerez kullanım ve veri gizliliği

Motorservice Grubu, web sayfalarını en iyi şekilde tasarlayabilmek, sürekli olarak iyileştirebilmek ve ayrıca istatistik tutabilmek amacıyla cihazlarınızda çerezler kullanır. Çerez kullanımı ile ilgili ayrıntılı bilgileri burada bulabilirsiniz, künyemizi ve veri gizliliği bilgilerimizi de incelemenizi rica ederiz.

Tamam üzerine tıkladığınızda çerezler, gizlilik beyanı ve künye ile ilgili bilgileri okuduğunuzu onaylamış olursunuz. Bu web sitesi için olan çerez ayarlarını ne zaman isterseniz değiştirebilirsiniz.

Gizlilik ayarları

Veri gizliliği konusu ile ilgili bilgilerin şeffaf şekilde aktarılmasına büyük önem veriyoruz. Hangi ayarları seçebileceğiniz ve bunların nasıl etkili olacağı ile ilgili ayrıntılı bilgileri sayfalarımızda bulabilirsiniz. Ayar tercihlerinizi ne zaman isterseniz değiştirebilirsiniz. Ayarlar ile ilgili yaptığınız tercihlerden kim olduğunuzun anlaşılması mümkün değildir (örn. iletişim formlarında bilgilerinizi kendiniz açıkça girmediğiniz sürece). Çerezleri nasıl sileceğinizi tarayıcınızdaki Yardım fonksiyonunu kullanarak öğrenebilirsiniz. Ayrıntılı bilgiler için bkz Veri Koruma.

İlgili düğmelere tıklayarak Gizlilik ayarlarınızı değiştirin

Zorunlu

Sistemin zorunlu kıldığı çerezler, web sayfasındaki fonksiyonların doğru şekilde çalışmasını sağlar. Bu çerezler olmadan bazı fonksiyonların çalışmaması veya hata mesajlarının görüntülenmesi söz konusu olabilir.

Bu web sayfasında:

  • Sistemin zorunlu kıldığı çerezlerin kaydedilmesi
  • Bu sayfa üzerinde yaptığınız ayarların kaydedilmesi

Bu ayar ile bu web sayfasında hiçbir zaman çalışmayacak fonksiyon:

  • Dil seçimi veya çerez bilgilendirme bandı gibi ayarlarınız kaydedilerek bu ayarları tekrar yapmak zorunda kalmanızın önlenmesi.
  • Ziyaretlerinizin anonim olarak değerlendirilmesi ve bu ziyaretlerden web sayfamızın optimizasyonuna yönelik çıkarımlar yapılması.
  • Kim olduğunuza ilişkin kimlik bilgilerinizin anlaşılması (örn. iletişim formlarında bilgilerinizi kendiniz açıkça girmediğiniz sürece)

Kolaylık

Bu çerezler web sayfasını daha konforlu şekilde ziyaret etmenizi kolaylaştırır ve örneğin yaptığınız ayarları kaydederek sayfayı her ziyaret ettiğinizde tekrar ayar yapmak zorunda kalmanızı önler.

Bu web sayfasında:

  • Sistemin zorunlu kıldığı çerezlerin kaydedilmesi
  • Dil seçimi veya çerez bilgilendirme bandı gibi ayarlarınız kaydedilerek bu ayarları tekrar yapmak zorunda kalmanızın önlenmesi.

Bu ayar ile bu web sayfasında hiçbir zaman çalışmayacak fonksiyon:

  • Ziyaretlerinizin anonim olarak değerlendirilmesi ve bu ziyaretlerden web sayfamızın optimizasyonuna yönelik çıkarımlar yapılması.
  • Kim olduğunuza ilişkin kimlik bilgilerinizin anlaşılması (örn. iletişim formlarında bilgilerinizi kendiniz açıkça girmediğiniz sürece).

İstatistik

İstatistik çerezleri, anonim bir şekilde yani kim olduğunuzun anlaşılmasına olanak sağlamadan bize web sayfamızın nasıl kullanıldığı ile ilgili değerlendirmeler yapma olanağı sunar. Bu sayede sayfamızın performansını ölçebilir ve size daha iyi bir kullanım deneyimi sunabilmek için bu özellikleri daha da iyileştirebiliriz.

Bu web sayfasında:

  • Sistemin zorunlu kıldığı çerezlerin kaydedilmesi
  • Dil seçimi veya çerez bilgilendirme bandı gibi ayarlarınız kaydedilerek bu ayarları tekrar yapmak zorunda kalmanızın önlenmesi.
  • Ziyaretlerinizin anonim olarak değerlendirilmesi ve bu ziyaretlerden web sayfamızın optimizasyonuna yönelik çıkarımlar yapılması.

Bu ayar ile bu web sayfasında hiçbir zaman çalışmayacak fonksiyon:

  • Kim olduğunuza ilişkin kimlik bilgilerinizin anlaşılması (örn. iletişim formlarında bilgilerinizi kendiniz açıkça girmediğiniz sürece)

Elbette ki tarayıcınızdaki Do-not-track (DNT) ayarını da genel olarak dikkate almaktayız. Bu durumda bilgisayarınıza İzleme çerezleri yerleştirilmez ve İzleme fonksiyonları yüklenmez.